Tijdens mijn zwangerschapscontrole van 24 weken liet de verloskundige me (Rinke) het hoofd van de baby voelen - boven in mijn buik. Bij alle volgende controles bleef de baby met haar hoofd boven liggen - in een stuit. Met bijna 36 weken werd ik doorgestuurd naar een gynaecoloog in het ziekenhuis. Op 15 oktober (precies een maand voor mijn uitgerekende dag) ging ik met Paul en Thomas (soms is het heel moeilijk om een oppas te vinden) naar dr. Roukema. Toen we met een half uur vertraging eindelijk naar binnen mochten, stelde hij een paar vragen (waarom was ik hier heen gestuurd, dacht ik ook dat het een stuitligging was etc.) en moesten we met hem mee naar een andere kamer waar een behandeltafel en een echo-apparaat aanwezig waren. Hij voelde even aan mijn buik en vond dat het inderdaad een stuitligging was. Hij keek toen ook met een echo en zei dat dit de blaas en dit het hoofd was, maar ik vond het allemaal heel wazig en snel. Het was een onvolkomen stuitligging. "Even kijken wat we eraan kunnen doen" - zei de arts en voor ik doorhad wat er gebeurde, begon hij aan mijn buik te duwen en trekken. Hij probeerde met een hand het kontje en met de andere hand het hoofd van de baby vast te pakken en met kracht aan te draaien. Af en toe zette hij de echo terug op mijn buik (in totaal misschien twee keer). Op een gegeven moment voelde ik links onder en rechts boven in mijn zijkant iets uitsteken en ik deed mijn best om zo goed mogelijk te ontspannen, maar het was een erg onaangenaam gevoel. Tegen de tijd dat ik het heel vervelend begon te vinden, zei de dokter ermee te stoppen. Het kontje van de baby lag te diep in mijn kleine bekken en mijn baarmoeder ging zich aanspannen, verdere marteling had dus geen zin. De baby kon nog spontaan draaien, maar ik moest over twee weken terugkomen.
Naar aanleiding van mijn volgende bezoek bij de verloskundige en mijn gesprek met haar ging ik naar deze afspraak (29 oktober), gewapend met een hele waslijst aan vragen.
- U zei: onvolkomen stuitligging: dat betekent dat de beentjes omhoog staan naast het lichaam? (Ja.) Dat is gunstig, toch? (Volgens de verloskundige wel, want zo is het lichaam met de beentjes erbij breder, het moet dus eerst meer ruimte maken.)
- Hoe groot is de baby? (Volgens de schatting van de gynaecoloog 7 pond. De verloskundige dacht aan 6,5 pond. - Bleek na de geboorte bijna 8 pond te zijn, dat is bijna een kg zwaarder dan Thomas was.). Hoofdomtrek (werd niet gemeten).
- Is de baby ingedaald? (Ja, redelijk.)
- Mijn vorige bevalling ging heel vlot (ontsluiting en persen), dan zijn er nu geen bezwaren tegen een vaginale bevalling?
- Wanneer moet ik naar het ziekenhuis? (Bij de verloskundigen bel ik en dan komen ze thuis kijken. Hoe werkt het hier?) (Hierover zou ik nog een brief krijgen, maar die kwam nooit...)
- Wordt er normaal niet ingeleid? Ook als het langer duurt dan de 40 weken?
- Bij een vaginale stuitbevalling: wordt die altijd begeleid door een gynaecoloog of kan het een assistent etc. zijn? (De gynaecoloog is er wel altijd bij. )
- Mag ik na de bevalling naar huis? Net als na een poliklinische bevalling? (Ik mocht wel naar huis, maar pas na 24 uur, het is standaard na een bevalling in het ziekenhuis op medische indicatie - en een stuitbevalling is medische indicatie).
- Wordt de baby door de kinderarts nagekeken? (Ja.)
- Worden de heupen na de geboorte extra in de gaten gehouden in verband met de stuitligging? (Ja, na bijna 4 maanden moet ik terug met de baby zodat ze een echo kunnen maken van de heupjes.)
Met precies 37 weken (zaterdag 25 oktober) had ik ’s nachts een paar keer behoorlijke nierkrampen – ze deden zo veel pijn dat ik ze weg moest zuchten, net als een wee tijdens de bevalling. Overdag ging het veel beter, maar na een middagdutje had ik weer zo veel last dat ik met de dokterswacht belde – wat nu? Nadat ze mijn urine hadden gecontroleerd en naar het hartje van de baby hadden geluisterd bleek alles in orde. Waarschijnlijk drukte de baarmoeder tegen de afvoer van mijn rechter nier en dat veroorzaakte de pijn. Oplossing (buiten paracetamol te slikken wat uiteindelijk niet noodzakelijk bleek): slapen op mijn andere zij. Niet comfortabel, maar wel veel beter.
Verder voelde ik me redelijk, hoewel de baby van mij elk moment mocht komen – deze zwangerschap begon me veel te lang duren.
Tijdens de volgende afspraak met de gynaecoloog kreeg ik weer een razendsnelle echo waaruit bleek dat de baby nog steeds in een stuit lag, en de arts vroeg wat ik wilde doen. Omdat ik op internet alle mogelijke informatie had opgezocht en met de verloskundige de mogelijkheden had doorgesproken, zei ik dat ik in principe een vaginale bevalling wilde proberen. Dat noteerde hij, ik had nauwelijks de kans om wat van mijn vragen voor te leggen en stond weer buiten. De volgende afspraak werd over ruim twee weken gepland bij een andere gynaecoloog. Ik hoopte vurig dat het niet meer nodig zou zijn en ik tegen die tijd mijn dochter in mijn armen zou houden.
De volgende maandag was ik weer bij de verloskundige (Karin), die het geweldig vond dat ik voor een vaginale bevalling ging - het kwam tegenwoordig maar weinig voor.
Ze vond het zo bijzonder dat ze er zelfs graag bij wilde zijn als ze op dat moment dienst had.
Zondag, 9 november 2003
Om 2 uur 's nachts stond ik op om te gaan plassen en toen ik terugkwam op bed, voelde ik even een krampje rond mijn blaas en begon er iets vloeien tussen mijn benen.
Ik ging terug naar de badkamer, pakte een maandverband en een celstof matje, ging naar beneden om Paul te halen die half nog tv keek, half sliep. Eenmaal terug in bed bedacht ik wat ik de afgelopen week op yoga hoorde: bij een stuitligging daalt het kind nooit helemaal in voor vast, dus als de vliezen breken, moet je meteen gaan liggen om te voorkomen dat de navelstreng
voor de baby naar buiten komt en dus afgeklemd wordt. Ik wou tijdens mijn volgende controle vragen of het inderdaad zo was, maar zo ver is het nooit gekomen.
Paul lag naast me te snurken, ik heb hem wakker gemaakt en gevraagd om nieuwe celstof onderleggers te halen, want door de constante golven uitstromend vruchtwater was die ene onder me helemaal doorweekt.
Om 2 uur 50 voelde ik het eerste wee. Om half 4 (weeën om de 10 minuten) belde ik de verloskundige. Karin zei namelijk dat ik eerst met hen mocht bellen en ze me op weg zouden helpen en ik had onthouden dat ze graag mee wou gaan naar het ziekenhuis om deze vaginale stuitbevalling mee te maken. Rinke had dienst en ze adviseerde me om het ziekenhuis te bellen. Diegene die de telefoon opnam zei in overleg met de gynaecoloog die toevallig net aanwezig was, dat we naar het ziekenhuis mochten vertrekken. We hoefden ons niet te haasten, maar we konden beter gaan. Ik heb mijn zwangerschapskaart en bijbehorende gegevens in mijn koffer gedaan, Paul ging douchen en omkleden en ik belde de buren (midden in de nacht) die op Thomas zouden passen. Om hem door te laten slapen hebben we de babyfoon bij hen neergezet. Ik vond best spannend hoe het zal lopen, maar het ging heel goed. Hij werd om 7 uur wakker, ze hebben hem opgehaald en hij heeft meegegeten en gespeeld tot zijn vader hem weer kwam halen.
Wij vertrokken naar het ziekenhuis waar bij de ingang een rolstoel op me wachtte en ik werd naar boven gereden, naar de kraamafdeling, en mocht meteen in een van de verloskamers. Ik werd opgevangen door verpleegkundige Martha en de verloskundige van het ziekenhuis Ineke (haar herkende ik van de voorlichtingsavond 'bevallen in het ziekenhuis'). Ze hebben allebei een heleboel vragen aan me gesteld, ik werd aangesloten op het CTG-apparaat om de hartslag van de baby en de weeënactiviteit te meten. De dienstdoende gynaecoloog, dr. Zwertbroek, die toevallig aanwezig was kwam ook nog even langs om zich voor te stellen, maar daarna ging hij zelfs naar huis. De weeën waren in het begin nog vrij onregelmatig en ik kon ze nog best opvangen met de flankademhaling geleerd op yoga. Later werden ze krachtiger en kwamen ze ook vaker. Rond 6 uur heeft Ineke me getoucheerd en ze zei dat ik al 7 cm ontsluiting had en de baarmoedermond helemaal week was, de baby zou misschien nog tijdens hun dienst (die liep rond 8 uur 's morgens af) geboren kunnen worden. Ik kreeg een laxeermiddel en mocht op een po zitten (mocht niet op de wc) en vervolgens werd ik verschoond als een baby...
Later kwam er een andere verpleegkundige (Karin) van de ochtenddienst en de verloskundige werd ook afgewisseld. Ik dacht eerst dat deze vrouw ook verloskundige was want ze ging me ook toucheren en ze stelde vast dat het kontje van de baby veel lager zat en de ontsluiting was ook al verder. Maar ze vonden dat Ineke me ook nog moest toucheren, om te kunnen vergelijken met haar eerdere bevindingen. Vond ik dat erg? Nee, het is niet leuk, maar het moest maar...
Deze jonge vrouw, Chantal, was trouwens geen verloskundige, maar een arts-assistent (een afgestudeerde arts die nog geen specialisme heeft) die tropenarts wou worden. Ineke vertelde me de volgende dag dat ze haar belde en vroeg of ze deze bevalling wilde begeleiden. Ja, natuurlijk wilde ze het en ze deed het ook helemaal zelf (in de tropen heb je wel veel aan deze - in Nederland zeldzame - ervaring). Ineke ging na afloop van haar dienst dus ook naar huis, aangezien ze van Chantal toch niets had mogen doen.
In de tussentijd werden de weeën soms heel vervelend en hoewel ik braaf de pufinstructies probeerde te volgen, werden het soms oergeluiden en gejammer. En dan weer door met puffen. Een paar minuten voor 9, toen ik zelf aangaf af en toe wat drukgevoel te hebben, kreeg ik toestemming om te persen. Ze hebben de gynaecoloog gebeld die er vanaf dat moment de hele tijd bijbleef, maar eigenlijk alleen maar toekeek. Mijn blaas werd door middel van een katheter geleegd - een rotgevoel.
Het persen ging voor mijn gevoel een hele tijd best moeizaam, zoals Chantal zei, door de pijn "werd ik bang" en drukte niet door. Blijkbaar perste ik toch behoorlijk, want na een tijdje riep iedereen (zelfs Paul) dat het kontje van de baby te zien was. Ik mocht het even voelen en er was witte smurrie op mijn vinger - het huidsmeer! Wat later hebben ze een spiegel voor me gezocht dat ik
het ook kon zien. Ik vond het tegenvallen - nog maar zo'n kleine opening en er moest zo'n groot kind doorheen. Maar hoe verder het kwam, hoe "makkelijker" het persen werd - ik MOEST gewoon doordrukken, ophouden was pijnlijker dan persen. Ik kreeg een verdoving en wat later werd er een knip gezet. Bij een vaginale stuitbevalling wordt er uit voorzorg altijd geknipt. Niet alleen omdat het grootste deel van kind - het hoofd - als laatste komt en toch heel snel geboren moet worden, maar ook omdat de baby door schrik de armen omhoog kan slaan en dan moet de arts het met de hand het eerst uitpeuteren. Tijdens het knippen en erna mocht ik niet persen, maar zuchten - dat was zwaar.
Ik weet niet hoe veel langer het duurde, maar de baby kwam steeds verder naar buiten, opeens zag ik het hele lichaam erbuiten, en toen werd ze pas vastgepakt, de gynaecoloog duwde heel hard op mijn onderbuik, Chantal trok de baby omhoog en met een draai werd mijn dochter op mijn buik gelegd. Ik keek rechtstreeks naar haar bips. Toen hebben ze haar omgedraaid en daar hield ik haar, mijn kleine Anna, in mijn armen. Ze was onder het huidsmeer, had kort en donker haartjes en wazige, donker grijze ogen. Ik kreeg een injectie met syntocine in mijn been en 4 minuten na de baby is de placenta uit me getrokken. Chantal ging me hechten, en later onderzocht ze Anna heel nauwkeurig. Toen ik haar gewogen en aangekleed terugkreeg, heb ik haar aangelegd en ze dronk vrij goed aan de borst. Ze is een natuurtalent, net als haar grote broer, maar ik ben inmiddels meer ervaren in het geven van borstvoeding. Later ging ik douchen en Anna is ook nog nagekeken en goedgekeurd door de kinderarts. Paul is naar huis gegaan om Thomas op te halen en ik ben alleen gebleven met mijn prachtige dochter.
Om een uur of 1 's middags ben ik eindelijk in slaap gedoezeld met Anna naast me (ze bleef alleen maar rustig bij me, de wieg vond ze niet fijn) en een kwartiertje later ging de deur open en Rinke stapte binnen, de verloskundige die ik afgelopen nacht had gebeld. Ze kwam kijken hoe het afgelopen was en vond het ook geweldig dat ik voor een vaginale bevalling ging. Ze zei dat erdoor een internationaal onderzoek en door de daarbij horende negatieve publicatie haast geen vaginale stuitbevallingen meer gedaan worden. Mensen vergeten hierbij dat een keizersnee ook risico's heeft en een gewone bevalling trouwens ook. Ze heeft me nog uitgelegd, dat het hoofdje van Anna typische kenmerken van een stuitligger had - een vrij platte bovenkant en een ronde achterkant. Het komt omdat het tegen het middenrif aan lag.
Het bleek verder dat ik een bijzonder geval was, een unicum, omdat de volgende ochtend tijdens de visite de dienstdoende gynaecoloog met drie medische studenten binnenkwam en naar me wees dat kijk, het gebeurt nog wel eens, een vaginale stuitbevalling. Werkelijk een zeer zeldzaam geval.
De volgende ochtend, maandag, mocht ik naar huis en de dag erop kwam verloskundige Froukje op kraamvisite (ja, zij heeft 20 maanden geleden de geboorte van Thomas begeleid). Ze vond het voornamelijk bijzonder dat ik nog beide kinderen aan de borst had, ze had het ook gemeld bij haar collega's. Donderdag kreeg ik bezoek van Karin die het op haar beurt wel fantastisch vond. Ze zei dat veel vrouwen die langer borstvoeding geven ermee stoppen zodra ze weer zwanger zijn. Terwijl het nergens voor nodig is, zoals je het ook aan mijn voorbeeld kan zien. Wat mijn bevalling betreft was ze zeer enthousiast - ze had graag gewild dat ik zou "wachten" tot zij dienst had. Ze had ook tegen haar collega's gezegd dat ze er graag bij wilde zijn, maar blijkbaar was ze niet duidelijk genoeg geweest dat ze dit ook buiten haar dienst om wel wilde. Als afscheid zei ze nog dat ik altijd welkom was op de praktijk. Wie weet, ik vind steeds weer fantastisch om een baby te hebben...
